Moodle™ 5.0 markeert een duidelijke stap in hoe het platform omgaat met Artificial Intelligence. Geen allesoverheersende AI-laag die autonoom beslissingen neemt, maar gerichte ondersteuning binnen bestaande onderwijsstructuren. AI is in Moodle™ 5.0 bewust contextueel, configureerbaar en standaard uitgeschakeld.
In deze blog zoomen we in op de AI-functionaliteiten van Moodle™ 5.0, met extra aandacht voor hoe je ze praktisch inzet, beheert en – waar nodig – uitschakelt. Belangrijk om te benadrukken: deze AI-functionaliteiten zijn beschikbaar binnen Moodle™ Premium en maken geen onderdeel uit van een standaard open‑source Moodle™-installatie. De officiële documentatie van Moodle™ vormt hierbij het uitgangspunt.
Je vindt als sitebeheerder alle instellingen voor de ai functionaliteiten onder algemeen:
Moodle™’s visie op AI: ondersteuning binnen duidelijke kaders
Moodle™ positioneert AI nadrukkelijk als hulpmiddel voor docenten en studenten, niet als vervanger van didactische keuzes of beoordeling. Dat zie je terug in de technische inrichting:
AI werkt via expliciete AI providers (OpenAI, Azure OpenAI en de Ollama API).
Met name via de nieuw te kiezen Ollama API ondersteunt Moodle™ ook het gebruik van lokaal gehoste AI‑modellen, waardoor instellingen meer controle houden over data, privacy en infrastructuur.
AI-functies zijn onderverdeeld in features en placements
Alles is:
- uit te schakelen
- rolafhankelijk
- contextgebonden
Je kunt bij elke provider uitkiezen welke actie deze kan uitvoeren. In Moodle 5.0 is er een nieuwe actie bijgekomen dat is "Tekst uitleggen"
AI verschijnt dus alleen daar waar een beheerder of docent dit expliciet toestaat. Ook hier geldt dat deze mogelijkheden onderdeel zijn van Moodle™
Als sitebeheerder kan je per AI-provider en per actie bepalen welke functionaliteiten zijn ingeschakeld of uitgeschakeld. Houd er rekening mee dat sommige AI-providers kosten in rekening brengen per gebruik, ook wanneer je al een betaald abonnement hebt. In de meeste gevallen is het nodig om eerst een apart API-project aan te maken. Bij bepaalde providers moet dit project vooraf worden voorzien van tegoed voordat de AI-functionaliteit daadwerkelijk gebruikt kan worden.
Ook de acties zelf hebben instellingen zo kunt je per actie het taalmodel uitkiezen of bijvoorbeeld sitebreed afbeeldingen instellen.
AI-samenvattingen / tekstuitleggen: alleen binnen activiteiten en bronnen
Een belangrijk en vaak verkeerd begrepen onderdeel van Moodle™ 5.0 is de AI-samenvattingsfunctie.
Wat het doet
AI-samenvattingen kunnen worden gegenereerd voor tekst die onderdeel is van een Moodle™-activiteit of bron. Deze functionaliteit is beschikbaar binnen Moodle™
Concreet:
De tekst moet staan in:
- een activiteit (bijvoorbeeld een Opdracht, Forum of Les)
- of een bron, zoals een Pagina
De AI-knop verschijnt boven de tekst binnen die activiteit of bron, mits de functie is ingeschakeld
De nieuwe functie Verklaren is toegevoegd in Moodle™ 5.0. Als deze samen met Samenvatten actief is, verschijnt er een dropdownmenu in plaats van één AI-knop.
Wat het nadrukkelijk niet doet
- Geen samenvattingen van sectieteksten
- Geen automatische interpretatie van de volledige cursusinhoud
- Geen analyse over meerdere activiteiten tegelijk
De AI werkt altijd binnen één afgebakende context.
Waarom Moodle™ dit zo heeft ingericht
Dit is een bewuste ontwerpkeuze:
- De AI blijft inhoudelijk relevant
- De output is controleerbaar
- Het voorkomt dat AI ‘over de hele cursus heen’ gaat interpreteren
AI ondersteunt daarmee bestaande didactische structuren, in plaats van ze te doorkruisen.
AI-ondersteuning bij het schrijven van teksten
Moodle™ 5.0 biedt AI-ondersteuning bij bestaande tekst binnen activiteiten en bronnen. Deze ondersteuning is contextafhankelijk en alleen beschikbaar waar AI-acties expliciet zijn ingeschakeld.
Praktische toepassingen
Docenten kunnen AI gebruiken voor:
- herschrijven van opdrachtbeschrijvingen
- vereenvoudigen van complexe uitleg
- alternatieve formuleringen genereren
Belangrijk hierbij is dat de AI geen zelfstandige auteur is. De docent behoudt altijd de regie en eindverantwoordelijkheid.
Verschil met externe AI-tools
- De AI werkt binnen Moodle™
- De context is de specifieke activiteit of bron
- Geen kopiëren en plakken tussen systemen
Dit maakt de inzet laagdrempelig, maar ook beheersbaar.
AI bij feedback en evaluatie: ondersteunend, niet beoordelend
Ook bij evaluatie kiest Moodle™ voor een voorzichtige en transparante aanpak. De AI-ondersteuning die hierbij beschikbaar is, valt onder Moodle™
Wat AI hier kan doen
- Suggesties geven voor feedback
- Lange studentantwoorden samenvatten
- Docenten ondersteunen bij grote aantallen inzendingen
Wat AI expliciet niet doet
- Geen automatische beoordeling
- Geen cijfers genereren
- Geen beslissingen nemen namens de docent
De menselijke beoordeling blijft altijd leidend. AI fungeert hier als assistent, niet als beoordelaar.
AI-acceptatie en beleid
Moodle™ 5.0 hanteert geen afzonderlijk AI-beleidsdocument dat beheerders zelf opstellen. In plaats daarvan wordt bij het eerste gebruik van AI-functionaliteiten een standaard AI-acceptatie gevraagd aan gebruikers. De bijbehorende tekst is onderdeel van de Moodle™-interface en kan via de taalinstellingen worden aangepast. De acceptatie wordt automatisch vastgelegd.
Rapportage van AI-gebruik
Naast acceptatie biedt Moodle™ 5.0 ook rapportage over het gebruik van AI. Beheerders krijgen inzicht in welke AI-acties zijn uitgevoerd, door welke gebruikers, binnen welke cursuscontext en via welke AI-provider. Deze rapportage maakt AI-gebruik transparant en ondersteunt zowel beleidsverantwoording als kosten- en gebruiksinzicht
Volledige controle: AI aan of uit, per niveau
Een van de sterkste punten van Moodle™ 5.0 is de mate van controle. Deze instelbaarheid geldt voor de AI-functionaliteiten zoals aangeboden binnen Moodle™
AI-functionaliteit is te beheren op meerdere niveaus:
Site-niveau
Welke AI providers en features zijn beschikbaar?Cursus-niveau
Welke AI-tools mogen in deze cursus worden gebruikt?Activiteit- en bron-niveau
Verschijnt de AI-knop hier wel of niet?
Hierdoor kun je:
- AI eerst testen in een afgeschermde cursus
- AI uitschakelen voor assessments
- AI alleen beschikbaar maken voor docenten
AI is dus geen alles-of-niets-keuze.
Transparantie en onderwijswaarden
Moodle™ 5.0 kiest expliciet niet voor:
- automatische proctoring
- verborgen AI-beslissingen
- ondoorzichtige algoritmes
Alle AI-acties zijn zichtbaar en uitlegbaar. Dit sluit aan bij publieke onderwijswaarden zoals transparantie, controle en didactische autonomie.
Conclusie: AI in dienst van het onderwijs
Moodle™ 5.0 laat zien dat AI niet groots en meeslepend hoeft te zijn om waardevol te zijn. Daarbij is het goed om te beseffen dat deze AI-mogelijkheden beschikbaar zijn via Moodle™
Door AI:
- klein te houden
- contextueel toe te passen
- en volledig configureerbaar te maken
blijft het onderwijs leidend.
Niet de AI bepaalt hoe Moodle™ wordt gebruikt, maar het onderwijs zelf.