Moodle-upgrades met grote vragenbanken: hoe OpenEdu dit aanpakt
Moodle-toetsen op schaal: wat er speelt bij upgrades naar 4.5 en 5.0
6 februari, 2026 in
Moodle-upgrades met grote vragenbanken: hoe OpenEdu dit aanpakt
OpenEdu, Bas Roggeveen

Moodle is voor veel organisaties een krachtig en flexibel toetsplatform. Het wordt wereldwijd ingezet voor grootschalige toetsing en kan uitstekend omgaan met complexe vraagtypen, grote aantallen deelnemers en uitgebreide toetsstructuren.

Het probleem is al lange tijd bekend binnen Moodle. Door de groei van vragenbanken bij organisaties die intensief toetsen, grote aantallen vragen beheren en cursussen regelmatig back-uppen, is de impact in de loop der jaren steeds groter geworden. Moodle 4.5 en Moodle 5.0 zijn bedoeld om dit structurele probleem aan te pakken, maar brengen in de praktijk bij sommige omgevingen nieuwe aandachtspunten met zich mee.

De kern van de bug: exponentiële groei van vragenbanken

De kern van de bug is dat Moodle bij bepaalde configuraties bij de backup/restore of het kopiëren van één cursus alle vragenbankcategorieën van de hele site meeneemt, in plaats van alleen de vragen die daadwerkelijk bij die cursus horen.

In omgevingen waar intensief wordt getoetst leidt dit tot exponentiële groei:

  • vragen worden bij elke back-up of course copy steeds weer gedupliceerd
  • aantallen lopen steeds verder op
  • in sommige omgevingen tot miljoenen vragen

Het gevolg is dat:

  • database-tabellen extreem groot worden
  • back-ups vastlopen of onbruikbaar worden
  • upgrades complex en risicovol zijn

Dit probleem speelt al jaren, maar komt nu steeds vaker voor doordat organisaties Moodle al lange tijd intensief gebruiken.

Pogingen tot mitigatie en oplossing in Moodle 4.5 en 5.0

Moodle heeft dit langdurige probleem structureel willen aanpakken.

  • Moodle 4.5 bevat wijzigingen die een mitigerende werking zouden moeten hebben op de vragenbank-explosie
  • Moodle 5.0 probeert dit gedrag verder te corrigeren

In de praktijk zien wij bij lopende upgrades echter dat deze aanpassingen niet altijd het gewenste effect hebben.

Bij Moodle 4.5 blijkt de mitigerende werking in sommige omgevingen juist averechts te werken, waardoor de vragenbank-explosie groter wordt in plaats van kleiner.
Zo zien we bij 4.5 soms een explosie van het aantal random vragen

Nieuwe aandachtspunten bij upgrades naar Moodle 5.0

 In moodle 5.0 wordt de vragenbank geheel herzien, en wordt een poging gedaan om de explosie van de random vragen op te ruimen.

Naast de bestaande problematiek vraagt de overgang naar Moodle 5.0 om extra aandacht bij de vragenbank.

Helaas zien we hierbij een aantal bugs optreden, zoals crashes bij het verwerken van grote getale vragen die in 1x verwerkt worden en de memory vol laten lopen.

Daarnaast zien we dat in bepaalde situaties worden vragenbankcategorieën worden verwijderd, terwijl de vragen zelf nog wel in de database aanwezig zijn. De vragen zijn dan niet verdwenen, maar de context waarin ze horen is weggevallen, waardoor Moodle ze niet meer kan tonen of koppelen.

Gevolg:

  • vragen bestaan technisch nog
  • maar zijn volledig onbereikbaar in de interface

Dit staat los van het maken van back-ups of course copies. Herstel is alleen mogelijk door:

  • categorie-informatie terug te halen uit oude back-ups
  • en deze via scripts opnieuw aan te maken en te koppelen

Toetsfunctionaliteit en migraties in een gesplitst Moodle-landschap

We vinden het positief dat de bug waarbij vragen in het toetsplatform onnodig werden gedupliceerd, inmiddels is opgelost. Tegelijkertijd constateren wij dat de migratie en doorvoering van deze fix in de praktijk moeizaam is verlopen. In meerdere omgevingen heeft dit geleid tot aanhoudende of nieuwe problemen rondom toetsen en de vraagbank.

Een belangrijke factor hierin is de opsplitsing van Moodle in twee afzonderlijke productlijnen: het open-source Moodle LMS en de closed-source variant Moodle Workplace. Deze opsplitsing heeft de complexiteit van onderhoud, versiebeheer en migraties aanzienlijk vergroot en vraagt om extra afstemming en zorgvuldigheid, met name bij kernfunctionaliteiten.

Juist bij kernfunctionaliteiten zoals toetsen en vraagbanken wordt zichtbaar dat de verschuiving van aandacht richting de closed-source variant Moodle Workplace gevolgen heeft voor de kwaliteit en zorgvuldigheid van migraties en conversies. Wanneer deze stappen onvoldoende aandacht krijgen, ontstaan er situaties zoals we die momenteel bij verschillende organisaties waarnemen, met instabiliteit en onvoorspelbaar gedrag binnen het toetsplatform tot gevolg.

Deze ontwikkeling was voor OpenEdu destijds mede aanleiding om het officiële Moodle-partnership te beëindigen. Niet vanwege een enkel incident, maar vanwege de bredere koerswijziging waarbij het partnership steeds sterker werd ingericht rondom de closed-source variant Moodle Workplace. Voor OpenEdu past deze richting minder goed bij onze visie op open, transparante en toekomstbestendige leeroplossingen.

Wat wij daarnaast signaleren, op basis van gesprekken met organisaties én wat publiekelijk te lezen is in fora en issue-trackers, is dat sommige leveranciers en officiële Moodle Partners terughoudend zijn met upgraden. In meerdere gevallen wordt organisaties geadviseerd om te wachten op verdere fixes vanuit Moodle HQ, of om voorlopig te blijven werken met oudere Moodle-versies zoals 4.1 of 4.3. Dit betreft nadrukkelijk geen uniform of officieel standpunt en geldt niet voor alle leveranciers of partners, maar het is wel een patroon dat wij in de praktijk tegenkomen.

Tegelijkertijd worden deze oudere versies steeds beperkter ondersteund en ontvangen zij op termijn geen functionele updates en geen security-updates meer. Dat plaatst organisaties voor lastige keuzes, zeker wanneer toetsen een kritisch onderdeel vormen van het onderwijs- of certificeringsproces.

Voor OpenEdu is afwachten geen optie. Wij zien Moodle niet alleen als een product, maar als een oplossing voor online leren die als geheel moet functioneren. Vanuit die visie nemen wij verantwoordelijkheid voor migraties, toetsconversies en platformstabiliteit, in plaats van te wachten tot Moodle HQ met een volgende stap komt. OpenEdu positioneert zich daarmee nadrukkelijk niet als een standaard leverancier of partner die afwacht, maar als een partij die actief werkt aan oplossingen die in de praktijk blijven functioneren.

Wie zich hierin wil verdiepen, vindt hieronder enkele openbare referenties. Voor OpenEdu vormen deze issues geen blokkade, wij lossen dit op binnen migraties naar Moodle 4.5 en 5.0.


OpenEdu kiest voor oplossingen, nu

OpenEdu kiest er bewust voor niet af te wachten en ook niet terug te vallen op een verouderde versie. Wij lossen niet de oorzaak in Moodle op, maar werken actief aan het herstellen en beperken van de gevolgen voor onze klanten tijdens lopende upgrades naar Moodle 4.5 en 5.0.

Dat betekent concreet:

  • herstellen van verdwenen vragenbankcategorieën
  • reconstrueren van contexten via maatwerkscripts
  • opnieuw toegankelijk maken van bestaande vragen
  • begeleiden van complexe upgrades waarbij grote vragenbanken betrokken zijn

Daarnaast gaat OpenEdu verder dan Moodle zelf. Moodle ruimt vragen wel op, maar ontdubbelt ze niet. Daarom heeft OpenEdu een eigen tooling ontwikkeld die wij voor de eenvoud vragenbank cleaner noemen. In werkelijkheid detecteert deze tool inhoudelijk gelijke vragen en ontdubbelt deze, zodat de vragenbank weer beheersbaar wordt. De werking hiervan passen wij nu al toe bij klanten die versneld moesten upgraden en te maken hadden met grote aantallen dubbele vragen, met aantoonbaar positieve resultaten. Vanaf Moodle 5.1 wordt deze vragenbank cleaner standaard meegeleverd bij OpenEdu-omgevingen.

Bekijk hieronder de werking van de vragenbank cleaner:


De​el deze post
Lees volgende
Moodle™ 5.0: verbeteringen in gebruik, toegankelijkheid en ondersteuning